Trang nhất
  Xã Luận
  Đọc Báo Trong Nước
  Truyện Ngắn
  Kinh Tế
  Âm vang sử Việt
  Tin Thể Thao
  Y Học
  Tâm lý - Xã hội
  Công Nghệ
  Ẩm Thực

    Diễn Đàn Biển Đông
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ kêu gọi Nhật, Hàn hợp tác chống lại Trung Quốc trên Biển Đông
    Hình Ảnh Quê Nhà - Video Clip
VIETNAM'S CULTURE
    Tin Thế Giới
Iran sẽ “đắc lợi” khi Mỹ-Saudi Arabia rạn nứt?
    Tin Việt Nam
Trung ương giới thiệu đồng chí Nguyễn Phú Trọng để Quốc hội bầu làm Chủ tịch nước
    Tin Cộng Đồng
Hai miền Triều Tiên tổ chức đoàn tụ cho những gia đình ly tán
    Tin Hoa Kỳ
Tỷ lệ ủng hộ ông Trump cao bất ngờ
    Văn Nghệ
Nghề chụp ảnh khỏa thân: Có sướng hay không?
    Điện Ảnh
Điểm trừ của các phim làm lại
    Âm Nhạc
"Trầu cau" trong nền tân nhạc Việt Nam
    Văn Học
Tôn trọng khác biệt làm nên hạnh phúc

Thông Tin Tòa Soạn

Tổng biên tập:
Tiến Sĩ
Nguyễn Hữu Hoạt
Phụ Tá Tổng Biên Tập
Tiến Sĩ
Nhật Khánh Thy Nguyễn
Tổng Thư ký:
Quách Y Lành




   Âm vang sử Việt
Hộ tịch, hộ khẩu là sản phẩm từ thời Bắc thuộc
Suốt hàng ngàn năm sống trong tư tưởng bị hộ tịch trói buộc nên người dân châu Á không dám mạnh dạn đi khám phá và trở nên tụt hậu so với châu Âu dẫn đến việc bị các nước phương Tây áp bức vào thế kỷ 19.

 

Hộ tịch, hộ khẩu chỉ tồn tại ở một số nước châu Á, chịu ảnh hưởng từ văn hóa Trung Hoa. Khái niệm hộ khẩu ra đời tại Trung Quốc khoảng 3.000 năm trước, tương đương thời nhà Chu. Thời điểm này, giới cai trị phong kiến Trung Quốc thiết lập chế độ hộ tịch để thu thuế và bắt lính.
 
Sau khi vua Nam Việt là Triệu Đà đánh bại An Dương Vương lập nhà Triệu thì bắt đầu áp dụng việc dùng hộ tịch để quản lý. Có nhiều cách nhìn nhận khác nhau về nhân vật Triệu Đà và nhà Triệu nhưng đây là thời điểm mà công thức quản lý kiểu hộ tịch từ phương Bắc được đưa vào nước ta.
 
Đại Việt sử ký toàn thư chép vào năm 111 trước Công nguyên, nhà Hán cử binh sang đánh nhà Triệu. Thuật Dương Vương (con trưởng của Triệu Minh Vương và người vợ Việt) và thừa tướng Lữ Gia chống lại bất thành. Sử chép: Bấy giờ nước Việt ta sai ba quan sứ đem 300 con trâu, 1.000 chung rượu và sổ hộ của 3 quận Giao Chỉ, Cửu Chân và Nhật Nam đến xin hàng; Lộ Bác Đức nhân đó cho ba người ấy làm thái thú ở 3 quận để trị dân như cũ). Từ đó [nhà Hán] lấy đất chia làm 9 quận là: Nam Hải (quận của nhà Tần, nay là đất Quảng Đông nhà Minh), Thương Ngô (nhà Đường gọi là Ích Châu, xưa là Âu Lạc, đất của nước Việt ta), Uất Lâm (nhà Tần là quận Quế Lâm, Hán Vũ Đế đổi làm tên này), Hợp Phố (nhà Tần là Tượng Quận, nay thuộc Liêm Châu), Giao Chỉ, Cửu Chân, Nhật Nam (đều là Tượng Quận thời Tần), Châu Nhai, Đạm Nhĩ (đều ở trong biển lớn). Từ đấy nhà Hán bắt đầu đặt Thứ sử, Thái thú. Chế độ nhà Hán đặt Thứ sử cai trị một châu, Thái thú cai trị một quận (quận là cấp dưới của châu).
 
Việc dâng sổ hộ khi đó chứng tỏ thời nhà Triệu đã làm khá chặt công tác về hộ tịch. Còn trước đó, thời nhà nước Âu Lạc thời An Dương Vương chỉ là hợp nhất từ 15 bộ lạc thì chuyện này chắc chưa được xem trọng. Sau khi nhà Hán đô hộ nước ta rồi sau đó là các triều đại Ngô, Tấn, Lưu Tống, Nam Tề, Lương, Trần, Tùy, Đường... thì chuyện hộ tịch đã thành thứ quan trọng phục vụ cho bộ máy bóc lột và đàn áp dân ta. Cũng thời nhà Đường, Đường Thái Tông áp dụng việc thu thuế lương dựa trên khẩu thay vì hộ để đảm bảo công bằng giữa hộ nhiều khẩu và hộ ít khẩu. Có lẽ khái niệm hộ khẩu cũng được truyền sang nước ta khi ấy.
 
Khi người Việt nổi lên giành quyền độc lập thì cũng áp dụng kiểu mô hình quản lý nhân dân bằng hộ tịch, hộ khẩu để tiện việc trưng thu sức dân bằng tiền thuế, lao dịch và đi lính. Tất nhiên, không phải việc thống kê hộ tịch khi ấy đều chính xác mà cũng có lúc gián đoạn vì chiến tranh. Thỉnh thoảng, nhà vua phải ra chiếu thống kê hộ tịch trên toàn quốc. Đại Việt sử ký toàn thư chép năm 1146, Lý Anh Tông xuống chiếu cho Đỗ Anh Vũ đi phủ Phú Lương khảo xét quan liêu và định số mục hộ tịch. Đây là sự kiện đầu tiên của triều đình nước ta liên quan đến hộ tịch được sử chép.
 
 
Thời phong kiến, việc có hộ tịch rất quan trọng. Chỉ có hộ tịch mới được cấp đất để canh tác và chịu trách nhiệm đóng thuế. Những người không có hộ tịch thì bị coi như dân du thủ, du thực, công dân hạng hai, là mối nguy cho xã hội. Dân không hộ tịch khi đó thường là những người không mảnh đất cắm dùi phải đi làm thuê lấy tiền công. Thời vua Trần Minh Tông, có kẻ sĩ dâng sớ nói là trong dân gian có nhiều người du thủ du thực, đến già vẫn không có hộ tịch, thuế má không nộp, sai dịch không theo. Vua tuy nói: "Không như thế, thì sao thành đời thái bình? Ngươi muốn ta trách phạt họ thì được việc gì không?" nhưng sau đó xuống chiếu cho các lộ làm đơn số (là sổ hộ tịch).
 
Đến thời Hồ Quý Ly, việc hộ tịch được đề cao đặc biệt vì Quý Ly coi đây là công cụ hiệu quả nhất để thực hiện mục tiêu có 1 triệu quân. Sử chép: “Mùa hạ, tháng 4 (1410), Hán Thương sai làm sổ hộ tịch trong cả nước, cho ghi họ Hồ có hai phái ở Diễn Châu và Thanh Hóa. Biên hết vào sổ những nhân khẩu từ 2 tuổi trở lên và lấy số hiện tại làm thực số, không cho phép người lưu vong mà vẫn biên tên trong sổ. Yết thị cho các phiên trấn hễ có người kinh nào trú ngụ thì đuổi về nguyên quán. Trước đây Quý Ly có lần nói với các quan: "Làm thế nào có được 100 vạn quân để chống giặc Bắc?". Đồng tri khu mật sứ Hoàng Hối Khanh dâng kế sách này”.
 
Khi nhà Minh sang xâm chiếm nước ta và tái thiết lập nền đô hộ thì hộ tịch, hộ khẩu là thứ chúng không bỏ qua. Khâm định Việt sử cương mục thông giám chép: (1414) Lý Bân nhà Minh tâu xin Hộ bộ ban cấp hộ thiếp cho Giao Chỉ, bắt châu huyện làm sổ thuế khóa phu dịch và lên danh sách lý trưởng và giáp thủ  từng năm. Đại để, cứ 110 hộ là một lý, mỗi năm cử 1 lý trưởng, 10 giáp thủ, để nhận các việc lao dịch, hết lược lại cử từ đầu. Người làm lý trưởng, giáp thủ bị roi vọt đánh đập khổ sở khôn xiết.
 
Không chỉ là công cụ để cho giới cai trị bóc lột, quản lý, hộ tịch, hộ khẩu còn là thứ xiềng xích vô hình. Trong một số thời phong kiến, người dân không được quyền rời khỏi nơi ghi sổ hộ tịch sang tỉnh khác để tránh loạn. Thậm chí, thời Đường thì dân chết đói muốn sang tỉnh khác xin ăn cũng phải chờ triều đình cho phép. Như thế để thấy hộ tịch, hộ khẩu là thứ đã ràng buộc người dân Việt Nam nói riêng và người dân châu Á nói chung. Suốt hàng ngàn năm sống trong tư tưởng bị hộ tịch trói buộc nên người dân châu Á không dám mạnh dạn đi khám phá và trở nên tụt hậu so với châu Âu dẫn đến việc bị các nước phương Tây áp bức vào thế kỷ 19. 
DanQuyen.com
    Phản Hồi Của Độc Giả Về Bài Viết
Họ và Tên
Địa chỉ
Email
Tiêu đề
Nội dung
Gửi cho bạn bè Phản hồi

Các bài viết mới:
    Những cuộc hôn nhân cùng huyết thống trong hoàng tộc nhà Nguyễn (22/10/2018)
    Về những ngôi mộ đất sơ sài của các vị vua nhà Lý (21/10/2018)
    Một góc nhìn khác về thủy tổ của người Việt (19/10/2018)
    8 tuyên thệ lưu truyền sử sách của đế vương nước Việt (16/10/2018)
    ‘Đòn ngoại giao’ của cha ông khiến ngoại bang nể sợ (15/10/2018)
    Ba lần chọn đất lập đô của Hoàng đế Quang Trung (14/10/2018)
    Chuyện một người Việt làm vua Chiêm Thành (11/10/2018)
    Sấm Trạng Trình và sự sụp đổ của nhà Tây Sơn (09/10/2018)
    Tầm vóc lịch sử của An Nam đại quốc họa đồ (08/10/2018)
    Những bản án kỳ cục dưới thời Gia Long – Minh Mạng (07/10/2018)
    Tại sao xã hội trong hai triều đại Lý – Trần lại đạt được sự thịnh vượng? (05/10/2018)
    Chuyện ít biết về hai nữ tướng dân tộc thiểu số dưới trướng Nguyễn Nhạc (04/10/2018)
    Nghệ thuật ngoại giao tôn giáo trong lịch sử Việt Nam (03/10/2018)
    Những kỳ án Cung đình trong lịch sử Việt Nam (30/09/2018)
    Những lần đem quân tấn công đất Trung Hoa của quân đội Đại Việt (28/09/2018)
    Trần Nhân Tông – người cầm quyền lý tưởng hiếm hoi của lịch sử (25/09/2018)
    Lễ tứ tuần đại khánh của vua Khải Định (20/09/2018)
    Trận Vân Đồn – bước ngoặt của cuộc kháng chiến chống Nguyên Mông lần III (19/09/2018)
    Chùm ảnh: Lăng Hiệp Hòa – lăng mộ ít người biết của một ông vua nhà Nguyễn (18/09/2018)
    Nước ta có mấy ngàn năm văn hiến? (16/09/2018)

Các bài viết cũ:
    Hồ Quý Ly và 2 lần diễn kịch hòng che mắt nhà Minh (05/11/2017)
    Đến lượt nhà Minh đòi lính đánh thuê, nhà Trần từ chối (02/11/2017)
    Trung Nguyên chiến loạn khốc liệt, nhà Trần cử người sang xem (30/10/2017)
    Về chuyện 'Hậu duệ vua Trần' xưng làm hoàng đế Đại Hán (28/10/2017)
    Dùng áp lực quân sự ép nhà Nguyên trong cơn nguy loạn (24/10/2017)
    Nhà Trần mang 3 vạn quân đánh sang đất Nguyên (20/10/2017)
    Trò hề của sứ Nguyên sau khi thua trận (16/10/2017)
    Căng thẳng đấu tranh trong lễ nghi triều kiến giữa nhà Trần và Nguyên Mông (13/10/2017)
    Nhà Trần kiên quyết không làm lính đánh thuê cho Nguyên Mông (07/10/2017)
    Ba đời vua Trần và 12 lần cự tuyệt nhà Nguyên (04/10/2017)
    Tượng binh Đại Việt phá tan kỵ binh Vân Nam (01/10/2017)
    Đại Việt - Nguyên Mông thông hiếu, nhà Tống sợ hãi cầu thân (25/09/2017)
    Lê Lợi mở lối cho vua Minh cơ hội: Hòa bình trong danh dự (23/09/2017)
    Nhà Trần 4 lần trói sứ giả Mông Cổ vì tội 'uốn lưỡi cú diều' (17/09/2017)
    Nguyễn Trãi dùng tâm lý chiến, Mộc Thạnh run rẩy thảm bại (13/09/2017)
    Lam Sơn vây khốn, thượng thư nhà Minh cùng đường tự vẫn (09/09/2017)
    Liễu Thăng bị chém tại Chi Lăng, phó tướng lên thay cũng bỏ mạng (05/09/2017)
    Cuộc đời ngắn ngủi và cái kết thảm của 'Hoa hậu Việt' đầu tiên (29/08/2017)
    Trận Tốt Động - Chúc Động, xác quân Minh tắc nghẹn cả sông (20/08/2017)
    Nguyễn Trãi dùng bút lực ngang 10 vạn binh, quân Minh buông vũ khí (16/08/2017)
 
"Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam".

Chuyển Tiếng Việt


    Truyện Ngắn
Mùi của rác - Truyện ngắn của Nguyễn Trí


   Sự Kiện

Lời Di Chúc của Vua Trần Nhân Tôn





 

Copyright © 2010 DanQuyen.com - Cơ Quan Ngôn Luận Người Việt Hải Ngoại
Địa Chỉ Liên Lạc Thư Tín:
E-mail: danquyennews@aol.com
Lượt Truy Cập : 125077165.