Quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ: Chờ đợi điều gì phía trước? | Báo Xuân 2014 | DanQuyen.com

  Trang nhất

  Xã Luận

  Đọc Báo Trong Nước

  Truyện Ngắn

  Kinh Tế

  Âm vang sử Việt

  Tin Thể Thao

  Y Học

  Tâm lý - Xã hội

  Công Nghệ

  Ẩm Thực

    Diễn Đàn Biển Đông

Phản đối mạnh mẽ mọi hoạt động xâm phạm chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa

    Hình Ảnh Quê Nhà - Video Clip

Phong Nha - Kẻ Bàng được UNESCO công nhận Khu dự trữ sinh quyển thế giới

    Tin Thế Giới

Quân đội Iran công bố quyết định bất ngờ sau tuyên bố tiến hành 'một tuần tấn công liên tục'

    Tin Việt Nam

Việt Nam - Thái Lan hướng tới mốc thương mại 50 tỷ USD

    Tin Cộng Đồng

Chưa ghi nhận thương vong về người Việt trong trận động đất ở Philippines

    Tin Hoa Kỳ

Mỹ cải tổ hệ thống hải quan, siết chặt quản lý hoạt động nhập khẩu

    Văn Nghệ

Tìm kiếm thực lực kế thừa cải lương

    Điện Ảnh

TP Hồ Chí Minh quyết tâm xây dựng 'Thành phố điện ảnh' qua liên hoan phim

    Âm Nhạc

Lizzo đáp trả cáo buộc 'nói xấu' Taylor Swift

    Văn Học

Nhà nghiên cứu sẽ bị cấm vô thời hạn nếu đạo văn, dùng dữ liệu giả

Thông Tin Tòa Soạn

Tổng biên tập:
Tiến Sĩ
Nguyễn Hữu Hoạt
Phụ Tá Tổng Biên Tập
Tiến Sĩ
Nhật Khánh Thy Nguyễn
Tổng Thư ký:
Quách Y Lành

Quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ: Chờ đợi điều gì phía trước?
Khoảng thời gian gần 40 năm sau khi kết thúc chiến tranh đến nay cũng là chừng ấy thời gian tôi sống xa Việt Nam, nhưng có lẽ chưa khi nào tôi không dõi theo những gì trong diễn ra trong quốc nội cũng như quan hệ giữa Hà Nội và Hoa Thịnh Đốn. Tổng thống Obama và Chủ tịch Trương Tấn Sang tại Tòa bạch cung. Photo Courtesy: VNA Khi Hoa Kỳ bình thường hóa quan hệ với Việt Nam năm 1995, tôi vẫn thấy có cái gì đó mơ hồ về tương lai của mối quan hệ này. Dẫu vậy, khi thấy hình ảnh người Việt Nam đứng hai bên đường háo hức chờ đợi để chào đón đoàn xe của Tổng thống Clinton thăm Việt Nam năm 2000 thì tôi mới thực sự thấy rằng “À, chiến tranh đã lùi xa” và còn nhiều cảm xúc lẫn lộn khác nữa mà tôi không thể diễn giải hết bằng ngôn từ được. Cũng chính những hình ảnh đó khiến tôi không hề bất ngờ khi Hoa Kỳ và Việt Nam tuyên bố thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện trong chuyến thăm của ông Sang đến Hoa Kỳ hồi tháng 7 vừa qua. Chiến lược hay toàn diện? Trước khi ông Sang qua Hoa Thịnh Đốn, đã có nhiều lời đồn đoán về việc Việt Nam và Hoa Kỳ sẽ thiết lập quan hệ đối tác chiến lược. Mặc dù chuyến thăm này chỉ được Tòa Bạch cung thông báo trước hai tuần với những ngôn từ hết sức chung chung, dường như hai bên đã có sự chuẩn bị kỹ lưỡng cho một khuôn khổ quan hệ mới giữa hai nước “cựu thù” từ Đệ nhị thế chiến. Sự chuẩn bị này được thể hiện rõ qua chương trình làm việc dày đặc của người đứng đầu chính quyền Hà Nội và đặc biệt là Bản tuyên bố chung dài hơn ba ngàn chữ với nội hàm rộng và sâu trên chín lĩnh vực khác nhau, từ chính trị, ngoại giao đến giáo dục, nhân đạo và nhân quyền. Tuyên bố chung nói rõ hai nhà lãnh đạo “quyết định xác lập quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam - Hoa Kỳ để đem lại khuôn khổ tổng thể cho việc thúc đẩy quan hệ", dựa trên các nguyên tắc "tôn trọng Hiến chương Liên Hiệp Quốc, luật pháp quốc tế, hệ thống chính trị, độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau". Bản tuyên bố này cũng nhấn mạnh quan hệ mới sẽ tạo ra "cơ chế hợp tác trong các lĩnh vực gồm quan hệ ngoại giao và chính trị, kinh tế, thương mại, khoa học, công nghệ, giáo dục và đào tạo, môi trường và sức khỏe, các vấn đề di sản chiến tranh, quốc phòng và an ninh, bảo vệ và thúc đẩy nhân quyền, văn hóa, thể thao và du lịch”. Đặt trong tương quan quan hệ của Hoa Kỳ với các đối tác toàn diện khác, nhiều nhà phân tích chính trị đánh giá rằng dường như Hà Nội và Hoa Thịnh Đốn đang cố gắng theo đuổi một mối quan hệ “hành động chiến lược” hơn là “tuyên bố chiến lược”. Con đường phía trước Đây thực sự là một câu hỏi khó. Khó bởi vì gần 20 năm trước khi Hoa Kỳ và Việt Nam bình thường hóa quan hệ, nhiều người chỉ kỳ vọng ở “sự bình thường” của mối quan hệ này. Hồ sơ nhân quyền Câu chuyện nhân quyền có lẽ sẽ hiện diện thường trực như một lực cản cho sự phát triển của quan hệ Hà Nội – Hoa Thịnh Đốn. Ngay trước chuyến đi của ông Sang tới Mỹ, hồ sơ nhân quyền Việt Nam được hâm nóng trên các phương tiện truyền thông. Rồi đến chuyến thăm Việt Nam mới vừa đây của Ngoại trưởng Kerry, một cựu binh trong chiến tranh Việt Nam, câu chuyện này lại được khuấy lên. Đó là chưa kể đến những hoạt động nghị trường của các dân biểu khiến người ta có cảm giác rằng Hà Nội chẳng còn đường lùi. Trong cộng đồng, chúng ta thấy những hoạt động gửi thư, kêu gọi, biểu tình, bình luận, rồi đủ những thứ chính trị salon khác. Nhưng rồi, đến khi ra gặp báo chí tuyên bố về kết quả chuyến thăm, ông Obama cho biết đã cùng ông Sang “thảo luận những thách thức mà tất cả chúng ta đối mặt” và “Hoa Kỳ tiếp tục tin rằng tất cả chúng ta phải tôn trọng các vấn đề như bày tỏ, tự do tôn giáo, tự do hội họp. Và chúng tôi đã có đối thoại rất thẳng thắn cả tiến bộ mà Việt Nam đang đạt được và những thách thức còn tồn tại”. Trong lúc ông Sang và Tổng thống Obama gặp nhau trong Tòa bạch cung, một cuộc biểu tình của cộng đồng diễn ra bên ngoài như thường lệ mỗi khi có chuyến thăm của lãnh đạo Hà Nội tới Hoa Kỳ. Mặc dù vậy, tiếng loa biểu tình có lẽ không đủ lớn để át đi những lời “thầm thì” của giới chức hai nước bên trong cánh cửa của Tòa bạch cung. Và cứ sau mỗi lần, số người biểu tình dường như lại ít hơn. Trung Cộng – rào cản và lực đẩy Nhìn lại quan hệ của Việt Nam với Trung Cộng từ khi Hà Nội và Bắc Kinh thiết lập quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện (tháng 5/2008) đến nay, chúng ta hầu như không thấy có sự phát triển nào, vẫn còn đó những nghi kỵ, những tranh chấp, những bất đồng. Trung Nam Hải ở ngay gần đó, nhưng tôi tin chắc rằng không ít người trong giới chức Hà Nội cảm thấy sự xa cách tưởng như nghìn trùng. Thế thì có gì để kỳ vọng vào sự phát triển mạnh mẽ nào đó của quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ? Thực ra thì chính sự nghi kỵ của Hà Nội và Hoa Thịnh Đốn với Trung Nam Hải là động lực kéo họ lại với nhau. Việt Nam có nhu cầu tranh thủ Hoa Kỳ để ngăn chặn sự bành trướng, bá quyền của Trung Cộng, nhất là mưu đồ nuốt trọn Bể Đông. Ngược lại, Hoa Kỳ cần một đối tác đủ “cứng đầu” và có những lợi ích không thể hy sinh như Việt Nam trong quan hệ với chính quyền Trung Nam Hải. Tựu chung lại, đó là một thứ lợi ích đủ lớn và đủ dài hạn để làm động lực cho sự phát triển của quan hệ hai bên trong một tương lai xa. Mặc dù vậy, người Việt Nam có câu “nước xa không cứu được lửa gần”. Chẳng thế mà, bất kỳ bước đi nào với Hoa Kỳ đều được giới chức Hà Nội cân nhắc rất thận trọng phản ứng của Trung Nam Hải. Và sự cân nhắc này sẽ vẫn luôn còn đó trong tiến trình phát triển của quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ. Lợi ích song trùng Bên cạnh đó, cũng không thể không nhắc tới chính sách trở lại Á châu của Hoa Kỳ. Ở đây, người ta lại thấy được rất nhiều lợi ích song trùng của Hoa Kỳ và Việt Nam, từ việc đàm phán Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương, vấn để Bể Đông, sông Mê Kông đến những vấn đề chống phổ biến vũ khí, chống biển đổi khí hậu, an ninh truyền thống và phi truyền thống. Với tất cả những lợi ích đan xen tới chừng đó, còn quá sớm để nói về một mối quan hệ đối tác chiến lược hay đồng minh nhưng cũng không nên loại bỏ hoàn toàn khả năng này. Chẳng có ai biết chắc được 20 năm tới sẽ ra sao.
DanQuyen.com
Phản Hồi Của Độc Giả Về Bài Viết