Trang nhất
  Xã Luận
  Đọc Báo Trong Nước
  Truyện Ngắn
  Kinh Tế
  Âm vang sử Việt
  Tin Thể Thao
  Y Học
  Tâm lý - Xã hội
  Công Nghệ
  Ẩm Thực

    Diễn Đàn Biển Đông
Phản đối mạnh mẽ mọi hoạt động xâm phạm chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa
    Hình Ảnh Quê Nhà - Video Clip
Giỗ Tổ Hùng Vương 2026: Tăng tính liên kết vùng và lan tỏa văn hóa cơ sở
    Tin Thế Giới
Iran cáo buộc ông Trump liên quan dầu mỏ, lần đầu lên tiếng vụ Thổ Nhĩ Kỳ, Cyprus, Azerbaijan bị nhắm mục tiêu
    Tin Việt Nam
Việt Nam phản đối hành vi sử dụng vũ lực tấn công vào các quốc gia có chủ quyền
    Tin Cộng Đồng
NATIONAL ASIAN PACIFIC CENTER ON AGING
    Tin Hoa Kỳ
Ông Trump thu hồi quy chế miễn thuế cho Đại học Harvard
    Văn Nghệ
Những 'đóa hoa nghệ thuật'
    Điện Ảnh
'Khổng Tước' mê hoặc khán giả Hà Nội trong đêm công diễn đầu tiên
    Âm Nhạc
Thiết tha tình quan họ
    Văn Học
Bộ GD&ĐT sẽ sửa sách giáo khoa sau sáp nhập, nhưng không phải năm nay

Thông Tin Tòa Soạn

Tổng biên tập:
Tiến Sĩ
Nguyễn Hữu Hoạt
Phụ Tá Tổng Biên Tập
Tiến Sĩ
Nhật Khánh Thy Nguyễn
Tổng Thư ký:
Quách Y Lành
   Tâm lý - Xã hội
Ngựa và nghệ thuật thăng hoa
Ngựa. Quá nhiều họa sĩ đã vẽ, với tất cả nét đẹp, sinh động của nó; kể từ lúc hội họa còn là sự mò mẫm của những ngón tay trên mặt đất sét – chẳng hạn hình vẽ ngựa tìm thấy ở hang Montespan (tỉnh Haute-Garonne, Pháp). Và nếu nghệ thuật hội họa của những hang động được coi như là nghệ thuật hội họa cổ nhất thì trong nền nghệ thuật này, hình tượng ngựa cũng đã có mặt rồi.

 


Thảng như con ngựa già vô dụng

Chủ bỏ ngoài trăng đứng một mình

 

(Tô Thùy Yên)

 

Trên những vách hang đá Lascaux (tỉnh Dordogne, Pháp) có khá nhiều hình vẽ ngựa xen lẫn với hình vẽ những con thú khác. Những hình vẽ đã rõ ràng có tính tạo hình, những con ngựa đầu nhỏ, thân hình vạm vỡ, tuy dáng của cẳng chân không được tỉa tót đúng mức, vẫn hiện ra vô cùng linh hoạt trên tường đá gồ ghề, tất cả cùng với bầy dã thú như đang ở trong một chuyển động chập chờn, nhịp nhàng và liên tục.

 

Trong tạo hình ngựa, nghệ thuật hang đá thời tiền sử cũng đã cho thấy khả năng của nhiều phong cách khác nhau: từ cố gắng mô phỏng bằng đường vòng quanh theo sự ghi nhận của thị giác tới những nét phóng bút hay những hình vẽ đã trở thành ký hiệu, đã trở thành chữ tượng hình, đánh dấu một bước nhảy vọt của loài người trên bước đường sáng tạo phương tiện truyền thông, bước đường sáng tạo ngôn ngữ, sự sáng tạo cần thiết để hỗ trợ cho lao động sản xuất và chinh phục thế giới tự nhiên.

 


Ngựa – Alexander Calder

 

Ngựa là hình ảnh rất quen thuộc trong lịch sử hội họa Trung Quốc, biểu tượng của hanh thông thành đạt (mã đáo thành công) (Nguyên ý câu này là “Kỳ khai đắc thắng, mã đáo thành công” - Cờ phất (làm hiệu thì) chiến thắng, ngựa quay về (báo tin) thành công).

 

Hàn Cán (706-783) đời nhà Đường nổi tiếng với các họa phẩm về ngựa. Ông không chỉ miêu tả được hình thể của ngựa mà còn truyền đạt thành công cái “thần” của nó.

 

Các họa sĩ thế hệ sau này khi vẽ về ngựa đều phải nghiên cứu và tham khảo các bức tranh của ông. Bức tranh ngựa nổi tiếng nhất của Hàn Cán là Chiếu dạ bạch đồ, thể hiện hình ảnh một con ngựa trắng tương truyền ngời sáng trong đêm – một trong những con ngựa quý nhất của vua Đường Huyền Tông.

 

Bức tranh vẽ bằng mực trên giấy, với nghệ thuật sống động hơn hẳn nhiều tranh ngựa trước đó, diễn tả Chiếu dạ bạch bị xích vào cọc – và có vẻ là một cây cọc sơn son thếp vàng – đang đập vó nhảy múa và dũng mãnh ngẩng cao đầu, đôi mắt lửa giận dữ bừng cháy, thể hiện khí thế “thiên thần mã” trong huyền thoại Trung Quốc…

 


Tượng võ quan dắt ngựa (1727) – lăng Ninh Hương, Hà Bắc

 

Một họa sĩ cũng nổi tiếng về tranh ngựa trong hội họa Trung Hoa là Từ Bi Hồng (Sinh tại Giang Tô năm 1895, một trong những họa sĩ tiên khởi Trung Hoa đã theo học Trường Mỹ thuật Paris từ 1921-1926, hòa nhập với phái Montparnasse. Năm 1949, sáng lập và hướng dẫn Hội Mỹ thuật Trung ương Trung Quốc. Mất tại Bắc Kinh năm 1953).

Tuy trong lịch sử nghệ thuật Trung Quốc có những họa gia vẽ ngựa danh tiếng như Hàn Cán (đời Đường), Lý Công Luân (đời Tống), Triệu Mạnh Phủ (đời Nguyên), nhưng tranh độc mã hay quần mã của Từ Bi Hồng mang sắc thái độc đáo và sống động.

 

Đó là một sự kết hợp hài hòa giữa tính cổ điển phương Tây và tính ước lệ Trung Quốc. Ngựa trong tranh của Từ Bi Hồng luôn căng tràn sức sống, linh động và mạnh mẽ, phóng khoáng và tràn đầy thần thái, dường như lúc nào cũng như muốn bay ra khỏi tranh.

 


Quần mã – tranh Từ Bi Hồng

 

Những hình tượng ngựa cũng được thấy trong hội họa phương Tây từ thời phong kiến cho tới thời tư bản. Bức tranh Ngựa trong cơn bão của Delacroix đậm nét bi thảm. Hình tượng trung tâm của tác phẩm nổi tiếng Guernica của Picasso là con ngựa.

Khi được hỏi về Guernica, Picasso đã nói rằng hình tượng ngựa tượng trưng cho loài người, và ông còn sử dụng hình tượng này trong nhiều tác phẩm khác, đặc biệt là những tranh vẽ ngựa và kim ngưu (taureau). Trong nhiều tranh đề tài này, hình tượng ngựa vùng vẫy, bị đè nén dưới bóng đen hăm dọa của taureau – được Picasso tạo hình bóp méo, ngoặt ngoẹo – cho thấy điều kiện xã hội thời ông đang sống và được ông phản ánh bằng ngôn ngữ nghệ thuật, trở thành một tiếng kêu thét, một sự vùng vẫy cố gắng thoát khỏi sự áp bức của bạo lực.

 

Trước Picasso không lâu, Ngựa bạch của Gauguin mang dáng dấp một con ngựa bị bỏ rơi, cô đơn, trong khi những con ngựa của Degas là thú vui nhàn tản của những người trưởng giả, những con ngựa trong gánh xiếc của Toulouse-Lautrec đầy màu sắc trang trí…

 

Sau này những hình tượng ngựa của Alexander Calder, nhà điêu khắc Mỹ nổi tiếng, cũng như nhà điêu khắc Ý Marino Marini với những tác phẩm mang tính hiện đại, vẫn cho ta thấy nỗi ưu tư về sự hỗn mang sau Thế chiến II ở châu Âu.

 


Ngựa trong cơn bão – tranh Delacroix

 


Guernica – tranh Picasso

 

Hình tượng ngựa của Việt Nam cổ nhất có thể tìm thấy qua những nét vẽ còn để lại trong những viên gạch (vẽ để làm khuôn đúc) thuộc mỹ thuật Đại La được phát triển trong thời Bắc thuộc (từ thế kỷ II trước Công nguyên đến thế kỷ X).

Trong mỹ thuật Đại La người ta cũng tìm thấy nhiều di tích vẽ ngựa khác hoặc in trên những mảnh gốm, hoặc đúc thành những mảnh trang trí nhỏ gắn vào các kiến trúc đời này. Các trang trí trên và dưới bằng những hình kỷ hà, ở giữa khắc hình ngựa và kỳ lân.

 

Nếu muốn dựng lại bộ mặt xác thực đã qua của đất nước và con người Việt Nam bằng chứng cứ nghệ thuật thì nền điêu khắc cổ là một bằng chứng tốt nhất, vì những tác phẩm hội họa cổ không còn lại bao nhiêu. Tượng đá ngựa và chạm gỗ ngựa xuất hiện nhiều trong các lăng mộ cổ và trên các trang trí đình làng.

 

Tượng đồng ngựa xưa nhất lại tìm thấy trên các vật dụng thờ ở Huế từ thế kỷ thứ XI. Những bức phù điêu chạm gỗ thông trên các đình làng thế kỷ XVII và đầu thế kỷ XVIII thật đẹp và thể hiện độc đáo tâm hồn Việt Nam.

 

Bởi vì nghệ sĩ đã thoát ra được một trật tự đẳng cấp, đã đưa ra ánh sáng những gì trước đây bị bưng bít, phô diễn ngợi ca những gì trước đây bị kềm tỏa; thời kỳ này nền điêu khắc cổ Việt Nam thật sự đã tìm được một ngôn ngữ mới. Có thể nói điêu khắc đình làng là mảng Việt Nam nhất trong toàn bộ nghệ thuật cổ Việt Nam.

 


Ngựa – tượng đồng nhỏ (thế kỷ XI) – Huế

 

Còn bao nhiêu hình ảnh ngựa nữa trong nghệ thuật cổ xưa. Mà thôi, tạm xếp lại để nhớ đến ngựa trong tranh của anh em bạn bè, một thời hội họa Mùa xuân Sài Gòn… Ngựa, như lao vút vào một mảng nâu nhẹ của Lâm Triết.

Ngựa, thiếu nữ và lẵng hoa trên đồi xanh nhà thờ của Trịnh Cung. Ngựa đài các của Nguyên Khai, ngựa liêu trai của Nghiêu Đề, ngựa đạm bạc của Nguyễn Trung, ngựa khắc khoải của Nguyễn Đồng, ngựa mũm mĩm của Nguyễn Thị Hợp, ngựa quay cuồng của Hà Cẩm Tâm… và không quên được người đam mê vẽ ngựa nhất là Trần Quang Hiếu, từ Pháp về Sài Gòn những năm 1960, để rồi sau 1975 đã gục ngã mãi mãi bên hè đường vì rượu và kiệt lực.

 


Ngựa và người. Những thân phận. Và nghệ thuật thăng hoa.







Ngựa – tranh Đinh Cường

 

 
DanQuyen.com
    Phản Hồi Của Độc Giả Về Bài Viết
Họ và Tên
Địa chỉ
Email
Tiêu đề
Nội dung
Gửi cho bạn bè Phản hồi
Các bài viết mới:
    Đi làm về thấy chồng bồn chồn lo lắng cứ ôm điện thoại, tin nhắn em 2 vạch rồi' hiểu thế nào là tận cùng nỗi đau (29-08-2025)
    Học sinh giỏi bị bố mẹ đuổi ra khỏi nhà vì điểm thi đại học thấp (17-07-2025)
    Phía Ngân Hòa nói về việc sao kê tiền ủng hộ chữa suy thận (17-06-2025)
    Chàng shipper nghèo 'cưa đổ' chị đẹp hơn 15 tuổi gây sốt ở Trung Quốc (16-06-2025)
    Vợ sinh con, chồng tặng vàng cho cả bệnh viện khiến dân mạng choáng (10-06-2025)
    Chờ 'bắt quả tang' trong lúc vợ ngủ, nào ngờ chính chồng lại nhận 'quả đắng' (09-06-2025)
    Chi 16 triệu đồng dẫn con trai vào nhà hàng ăn món xa hoa, người mẹ nhận cái kết đắng (08-06-2025)
    'Thánh ăn' mỹ phẩm đột ngột qua đời, dân mạng xôn xao nguyên nhân (04-06-2025)
    Cô gái hôn mê suốt 6 tháng, tỉnh dậy thấy mình đã...sinh con xong xuôi nhờ quyết định của chồng (21-05-2025)
    Thùy Tiên mất tất cả (20-05-2025)
    Về quê 3 ngày, người đàn ông mất cả con lẫn vợ trong bi kịch khó cứu vãn (12-05-2025)
    Nhiều lần bị con rể xách balo quẳng ra khỏi cửa, mẹ vợ vẫn kiên trì 'ở đợ' 10 năm: Kết quả khiến người ta không thể không nể phục (05-05-2025)
    'Thay vì vắt kiệt sức mua nhà, tôi sắm ôtô tận hưởng cuộc sống' (24-04-2025)
    Con trai chủ tiệm vàng giấu xe sang, giả làm bảo vệ đi 'cua' vợ và cái kết (21-04-2025)
    Quyền Linh có hành động dậy sóng trước thông tin quảng cáo sữa giả (16-04-2025)
    Thấy bố chồng có biểu cảm lạ với cô bảo mẫu, con dâu sửng sốt khi xem camera mà không dám nói với ai (04-04-2025)
    Ở lại nhà bạn trai một đêm, cô gái hoảng sợ đến mức lập tức hủy cưới (29-03-2025)
    Cô gái chia tay mối tình 5 năm, 25 năm sau chết lặng khi biết thân phận của người yêu cũ (24-03-2025)
    Tranh cãi gia đình, người đàn ông phát hiện bí mật về chị ruột được chôn vùi suốt 34 năm (10-03-2025)
    Bảo vệ con, người vợ dùng nước đường sôi 'luộc chín' chồng mình, chấp nhận án chung thân (10-03-2025)
Các bài viết cũ:
    Tại sao người ta chưng cúng dưa hấu trên bàn thờ? (27-01-2014)
    Làng tôi và nỗi sợ làng vỡ – hồn Việt tan (13-01-2014)
    Triển lãm "Hoàng Sa-Trường Sa là của Việt Nam" (07-01-2014)
    Nghệ sỹ trẻ VN triển lãm tranh về môi trường ở Australia (20-12-2013)
    Kinh gốm (05-12-2013)
    Làn điệu Páo dung của dân tộc Dao được công nhận di sản (29-11-2013)
    Đà Nẵng, Hội An đoạt giải "Phong cảnh thành phố châu Á 2013" (25-11-2013)
    Bảo tồn nghệ thuật truyền thống trong thanh thiếu nhi (18-11-2013)
    “Tôi tin tình yêu dân tộc sẽ được nhân lên từ các em nhỏ” (28-10-2013)
    Bếp lửa trong nhà sàn dài của người Mạ (09-10-2013)
    Hồn giếng hồn người đất Hội An (04-10-2013)
    Bình dị gốm cổ Nam bộ (26-09-2013)
    Ngắm tranh của họa sĩ tự học (25-09-2013)
    Hà Nội qua ký họa của Etcetera Nguyễn (17-09-2013)
    Chiêm ngưỡng cổ vật Phật giáo tại Đà Nẵng (06-09-2013)
    Càphê vợt, hương thơm ký ức (02-09-2013)
    Chủ quyền nhìn từ lịch sử (26-08-2013)
    Những bí mật chưa tiết lộ về bùa ngải: Trong thế giới thầy bùa (20-07-2013)
    Siêu bão giật cấp 17 hoành hành trên Biển Đông (10-07-2013)
    Xe tải cháy ngùn ngụt trên cao tốc Bắc Thăng Long – Nội Bài (02-07-2013)
 
"Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam".

Chuyển Tiếng Việt


    Truyện Ngắn
Nắng xuân


   Sự Kiện

Lời Di Chúc của Vua Trần Nhân Tôn

 
Copyright © 2010 DanQuyen.com - Cơ Quan Ngôn Luận Người Việt Hải Ngoại
Địa Chỉ Liên Lạc Thư Tín:
E-mail: danquyennews@aol.com
Lượt Truy Cập : 170413604.