Trang nhất
  Xã Luận
  Đọc Báo Trong Nước
  Truyện Ngắn
  Kinh Tế
  Âm vang sử Việt
  Tin Thể Thao
  Y Học
  Tâm lý - Xã hội
  Công Nghệ
  Ẩm Thực

    Diễn Đàn Biển Đông
ASEAN bàn về Trung Đông, Biển Đông và Myanmar
    Hình Ảnh Quê Nhà - Video Clip
Ngắm những loài động vật quý hiếm sinh sống trong rừng Khánh Hòa
    Tin Thế Giới
Iran nói đang 'xung đột toàn diện' với Mỹ, cho phép một số tàu dầu đi qua Hormuz
    Tin Việt Nam
Hải quan Việt Nam thúc đẩy chuyển đổi số tại Đối thoại Hải quan - Doanh nghiệp APEC 2026
    Tin Cộng Đồng
Đài Loan (Trung Quốc): Hoả hoạn lúc rạng sáng, 13 người bị thương
    Tin Hoa Kỳ
Mỹ chi 8,2 triệu USD chế tạo kính đặc biệt giúp phi công đối phó vụ nổ hạt nhân
    Văn Nghệ
Bản in Picasso bị đánh cắp 8 năm trước bất ngờ được tìm thấy
    Điện Ảnh
Bom tấn thu gần 24 tỷ đồng/ngày, một mình oanh tạc rạp Việt
    Âm Nhạc
Phương Mỹ Chi ra mắt MV về văn hóa đồng bào Khmer
    Văn Học
Olympic Tin học quốc tế năm 2026: Việt Nam trong nhóm 8 quốc gia dẫn đầu

Thông Tin Tòa Soạn

Tổng biên tập:
Tiến Sĩ
Nguyễn Hữu Hoạt
Phụ Tá Tổng Biên Tập
Tiến Sĩ
Nhật Khánh Thy Nguyễn
Tổng Thư ký:
Quách Y Lành
   Tin Thế Giới
Thứ các quốc gia châu Á cần, Trung Quốc có, Bắc Kinh khẳng định ưu thế trong cuộc đua AI toàn cầu
Phần lớn các quốc gia châu Á đều lựa chọn theo đuổi con đường tự chủ chiến lược, tự mình kiểm soát năng lực AI thay vì thuê từ một nền tảng nước ngoài. Và Trung Quốc đang đáp ứng tốt điều đó.

Tại một Diễn đàn gần đây của Diễn đàn hợp tác kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC) về công nghệ kỹ thuật số và trí tuệ nhân tạo (AI) ở Thành Đô (Trung Quốc), Bộ trưởng từ các nền kinh tế thành viên đã đưa ra tuyên bố ủng hộ mô hình AI mã nguồn mở – một điểm đồng thuận hiếm hoi trong cuộc tranh luận vốn bị nhìn nhận như một cuộc đối đầu “được-mất” (zero-sum) giữa Mỹ và Trung Quốc.

Một trật tự AI mới

Điều này mở ra viễn cảnh về một trật tự AI đi ngược lại giả định về một cuộc đua chỉ có duy nhất một bên chiến thắng – một quan niệm vốn đang định hình tâm lý lo ngại của Washington trước mỗi bước đột phá về AI của Trung Quốc.

Nhiều quốc gia châu Á đang xây dựng hệ thống riêng của mình, và phần lớn đều phát triển dựa trên các mô hình mã nguồn mở của Trung Quốc do các mô hình hàng đầu của Trung Quốc đều có trọng số mở (open weight) – cho phép tải xuống và tùy chỉnh miễn phí.

Sự cởi mở đó nhìn chung đáp ứng đúng mong muốn của nhiều quốc gia đang theo đuổi mục tiêu tự chủ về AI: Một cục diện đa cực, nơi các nước có thể làm chủ năng lực của mình thay vì phải thuê dịch vụ từ các nền tảng nước ngoài.

Tại châu Á, các quốc gia đang gia nhập trật tự này theo 3 con đường khác nhau: Mô hình quốc gia chủ lực được xây dựng trực tiếp trên nền tảng của Trung Quốc; các dự án thí điểm của chính phủ nhằm đưa hệ thống Trung Quốc vào dịch vụ công; và các công ty khởi nghiệp tư nhân lựa chọn bất kỳ giải pháp nào có “độ mở” cao nhất.

Rõ ràng, ảnh hưởng ngày càng gia tăng của Trung Quốc bắt nguồn từ khả năng đáp ứng tốt các mục tiêu này, chứ không phải do chất lượng các mô hình từ Bắc Kinh vượt trội hơn so với Washington.

Xét trên khía cạnh kinh tế, các quốc gia này hầu như không còn lý do gì để do dự. Việc xây dựng một mô hình AI tiên tiến nhất (frontier model) tiêu tốn hàng tỷ USD và đòi hỏi nguồn nhân tài khan hiếm, và hiện tại chỉ Trung Quốc và Mỹ là những cường quốc duy nhất có khả năng xây dựng những mô hình ở đẳng cấp này.

Đối với các quốc gia còn lại, mô hình mã nguồn mở của Trung Quốc còn giúp loại bỏ rào cản: Trọng số mô hình được cung cấp miễn phí, có thể vận hành trên máy chủ nội địa mà không cần chuyển dữ liệu ra nước ngoài.

Đáng chú ý, chi phí vận hành thấp hơn từ 60 đến 90% so với các hệ thống hàng đầu của Mỹ, trong khi khoảng cách về công nghệ chỉ tính bằng tháng.

Mô hình quốc gia chủ lực

Con đường dễ nhận thấy nhất trong ba hướng đi kể trên là mô hình quốc gia chủ lực. Năm ngoái, tổ chức AI Singapore đã chuyển hướng từ việc sử dụng mô hình Llama của Meta trong dự án SEA-LION (Mạng lưới ngôn ngữ Đông Nam Á) sang vận hành các mô hình ngôn ngữ lớn SEA-LION trên nền tảng Qwen của Tập đoàn Alibaba.

Bên cạnh đó, dự án AlemLLM của Kazakhstan được phát triển bởi Công ty khởi nghiệp 01.AI của Trung Quốc dựa trên nền tảng DeepSeek. Đây là lựa chọn khả thi duy nhất đối với một quốc gia chỉ sở hữu công nghệ chip đời cũ.

Theo các chuyên gia công nghệ, các mô hình được triển khai theo hướng này vẫn duy trì sự gắn kết với nền tảng gốc, nhưng trong một hệ sinh thái mở, sự phụ thuộc sẽ mang tính chia sẻ thay vì bị trói buộc: Quyền sở hữu các trọng số thuộc về người dùng, mã nguồn có thể được tùy chỉnh tự do, và một chính phủ vốn không thể tự mình huấn luyện một mô hình AI tiên tiến nay lại có được một hệ thống hoạt động hiệu quả, và điều quan trọng là họ có toàn quyền kiểm soát.

Chương trình thí điểm của chính phủ

Hướng đi thứ hai nằm ở các chương trình thí điểm của chính phủ. Tại Malaysia, Văn phòng Thủ tướng và Bộ Truyền thông là những đơn vị đầu tiên sử dụng một nền tảng nội địa vận hành dựa trên DeepSeek.

Việt Nam đã thông qua dự luật vào tháng 12 năm ngoái nhằm khẳng định chủ quyền đối với cơ sở hạ tầng AI – một khuôn khổ pháp lý mà các mô hình nền tảng mở (với chi phí thấp) sẽ đáp ứng và lấp đầy.

Mỗi chương trình thí điểm đều có sự tham gia về năng lực chuyên môn trong nước mà không một bên cung cấp nào có thể can thiệp.

Các công ty khởi nghiệp tư nhân

Hướng đi thứ ba đến từ các nhà phát triển tư nhân, và phạm vi ảnh hưởng của nó thậm chí đã vươn xa khỏi các nước đang phát triển.

Tại Nhật Bản, các công ty như Abeja và Lightblue xây dựng mô hình riêng dựa trên Qwen từ Trung Quốc – hệ thống được đánh giá là vượt trội hơn các sản phẩm cùng tính năng của Mỹ, đặc biệt trong các tác vụ xử lý tiếng Nhật.

Tại Hàn Quốc, nơi DeepSeek bị hạn chế vì lý do an ninh, các nhà phát triển thương mại vẫn quyết định lựa chọn Qwen nhờ chính sách cấp phép cởi mở.

Tại Kenya và Nigeria, các công ty khởi nghiệp xây dựng sản phẩm dựa trên các mô hình của Trung Quốc do chi phí vận hành có thể thấp hơn tới 90% so với Mỹ.

Động thái của Mỹ

Trái ngược với Trung Quốc, Mỹ lại khá dè dặt và lo ngại trước những động thái chuyển dịch này.

Hồi tháng 6, chính quyền Tổng thống Trump đã yêu cầu công ty Anthropic chặn quyền truy cập từ nước ngoài đối với các mô hình tiên tiến nhất của mình; lệnh cấm này thậm chí còn được áp dụng tạm thời cho cả các đồng minh Hiệp ước lẫn các đối thủ.

Khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình kêu gọi các nước ủng hộ phát triển mã nguồn mở và cảnh báo về việc tích trữ công nghệ dưới danh nghĩa an ninh quốc gia tại Hội nghị trí tuệ nhân tạo thế giới tháng 7/2026 tại Thượng Hải, thông điệp của ông đã thực sự gây tiếng vang vì nó phù hợp với chiến lược mà chính các quốc gia này đang từng bước xây dựng.

Trung Quốc đang gia tăng ảnh hưởng tại châu Á không phải chủ yếu nhờ các chiến lược công nghiệp, mà nhờ sự đồng thuận với tầm nhìn như vậy; trong khi đó, cách tiếp cận của Mỹ lại đòi hỏi các nước phải đặt cược tương lai vào một nhà cung cấp cố định có thể đe dọa cắt nguồn cung bất cứ lúc nào.

Nghiễm nhiên với các quốc gia châu Á, sự lựa chọn mang tính tự chủ đã được đưa ra, và con đường họ chọn là một lộ trình mở – một lộ trình tình cờ lại “đi qua” Trung Quốc.
DanQuyen.com (Theo baoquocte.vn)
    Phản Hồi Của Độc Giả Về Bài Viết
Họ và Tên
Địa chỉ
Email
Tiêu đề
Nội dung
Gửi cho bạn bè Phản hồi
Các bài viết mới:
    Iran nói đang 'xung đột toàn diện' với Mỹ, cho phép một số tàu dầu đi qua Hormuz (23-08-2026)
    Giữa lúc căng thẳng bao trùm, Iran phát hiện thêm trữ lượng khí đốt khổng lồ (23-08-2026)
    Ông Zelensky cảnh báo bầu cử thời chiến có thể “phá hủy” Ukraine (23-08-2026)
    Giữa lúc căng thẳng bao trùm, Iran phát hiện thêm trữ lượng khí đốt khổng lồ (23-08-2026)
Các bài viết cũ:
    Tổng thống Zelensky: Ukraine phá hủy Su-24M Nga tại Crimea trong đợt tập kích mới nhất (22-08-2026)
    Tổng thống Trump tuyên bố sẽ gặp nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un trong năm nay (20-08-2026)
    Ukraine bổ nhiệm Bộ trưởng Quốc phòng mới (19-08-2026)
    Iran ra điều kiện mở lại eo biển Hormuz (18-08-2026)
    Tổng thống Mỹ Trump tuyên bố chặn chương trình hạt nhân của Iran, dọa tấn công Oman (17-08-2026)
    Houthi tuyên bố tấn công tàu quân sự Saudi Arabia ngoài khơi Yemen (17-08-2026)
    Mỹ chuẩn bị giáng 'đòn chưa từng có', dù 47 năm trừng phạt không khuất phục được Iran (15-08-2026)
    Mỹ và Canada vẫn còn những khác biệt lớn trước thời hạn áp thuế 50% (15-08-2026)
    Ukraine tập kích nhiều tàu chiến Nga ở Novorossiysk (13-08-2026)
    Ông Putin cảnh báo đáp trả nếu phương Tây bắt giữ tàu Nga (12-08-2026)
    Ukraine tấn công Cộng hòa Tatarstan thuộc Nga (10-08-2026)
    Thủ tướng Israel bác bỏ kế hoạch hòa bình của Mỹ (09-08-2026)
    Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan ký hiệp ước phòng thủ ba bên (07-08-2026)
    Iran, Oman thống nhất mở eo biển Hormuz 60 ngày (06-08-2026)
    Tổng thống Donald Trump dọa trừng phạt người loan tin Mỹ thiếu đạn dược (06-08-2026)
    Nga đa dạng hóa các tuyến vận tải tới châu Á (06-08-2026)
    Ukraine thực hiện vụ tấn công ồ ạt nhất vào lãnh thổ Nga (02-08-2026)
    Ukraine tập kích nhà máy lọc dầu lớn của Nga (29-07-2026)
    Cựu tổng thống Hàn Quốc bị tước bằng luật sư (29-07-2026)
    Tổng thống Putin: Ukraine sớm muộn gì cũng sẽ mất các vùng lãnh thổ phía Tây (28-07-2026)
 
"Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam".

Chuyển Tiếng Việt


    Truyện Ngắn
Bà Nội Và...


   Sự Kiện

Lời Di Chúc của Vua Trần Nhân Tôn

 
Copyright © 2010 DanQuyen.com - Cơ Quan Ngôn Luận Người Việt Hải Ngoại
Địa Chỉ Liên Lạc Thư Tín:
E-mail: danquyennews@aol.com
Lượt Truy Cập : 182729178.